1 lutego 2026 r. misja NASA NASA Interstellar Mapping and Acceleration Probe (IMAP) oficjalnie rozpoczęła Fazę E, czyli fazę prowadzenia obserwacji naukowych. Jednocześnie zakończyła się Faza D (commissioning), trwająca od startu misji 24 września 2025 r. do 31 stycznia 2026 r.
W trakcie Fazy D przeprowadzono pełny commissioning eksperymentu GLOWS, w wyniku czego instrument osiągnął optymalne parametry pracy i jest w pełni gotowy do realizacji głównych celów naukowych misji.
Faza commissioningowa była dla zespołu GLOWS z Centrum Badań Kosmicznych PAN okresem bardzo wytężonej pracy, szczęśliwie zakończonej pełnym sukcesem. Program został zrealizowany w całości, a dzięki sprzyjającym warunkom naturalnym zakres zebranych danych znacząco przekroczył pierwotne założenia. W szczególności:
- potwierdzono absolutną kalibrację przyrządu poprzez wielokrotne pomiary krzywej napięciowej oraz prześledzono jej zmiany w czasie,
- zweryfikowano charakterystykę rozmycia układu optycznego i założony rozmiar pola widzenia, co umożliwia skuteczną separację wkładu gwiazdowego i precyzyjne śledzenie zmian czułości instrumentu,
- potwierdzono szerokość pasma widmowego układu wejściowego, zapewniającą skuteczne tłumienie tła pozaheliosferycznego i koncentrację obserwacji na poświacie heliosferycznej,
- potwierdzono wysoką czułość detektora oraz bardzo niską wrażliwość na promieniowanie wysokoenergetyczne, co znacząco ułatwia analizę danych,
- zweryfikowano zdolność przyrządu do pracy z założoną rozdzielczością czasową oraz precyzyjną synchronizację z ruchem obrotowym sondy IMAP.
Uzyskane krzywe blasku poświaty heliosferycznej wykazały bardzo dobrą zgodność zarówno z modelami opracowanymi w CBK PAN, jak i z wcześniejszymi obserwacjami eksperymentu SWAN na misji ESA SOHO. Potwierdza to możliwość zastosowania metod wyznaczania profili prędkości i gęstości wiatru słonecznego opracowanych w CBK PAN, stanowiących główny cel naukowy eksperymentu GLOWS.
Dodatkowo, w trakcie Fazy D:
- zaobserwowano dwie komety, w tym jedną pochodzenia międzygwiazdowego,
- prawdopodobnie zarejestrowano sygnał od jednej z planet Układu Słonecznego, co otwiera perspektywę badań egzosfer planetarnych,
- potwierdzono możliwość zdalnej aktualizacji oprogramowania instrumentu, zwiększając jego zapas mocy obliczeniowej,
- instrument GLOWS z powodzeniem przetrwał silną burzę słoneczną 19 stycznia 2026 r., rejestrując sygnały cząstek wysokoenergetycznych w warunkach, w których część innych instrumentów została wyłączona,
- unikatowe obserwacje rozbłysku słonecznego z 18 stycznia 2026 r. umożliwiły pionierskie badania zachowania poświaty heliosferycznej z bezprecedensową rozdzielczością czasową 15 sekund.
Równolegle z przygotowaniem i realizacją eksperymentu GLOWS zespół opublikował liczne artykuły naukowe w wiodących czasopismach międzynarodowych, dokumentujące zarówno rozwój instrumentu, jak i podstawy teoretyczne prowadzonych badań.
Realizacja eksperymentu GLOWS w ramach misji kosmicznej NASA Interstellar Mapping and Acceleration Probe (IMAP) jest finansowana ze środków budżetu państwa na podstawie umowy z Ministerstwem Nauki i Szkolnictwa Wyższego.
